Faillissementskans (12 maanden)
Een statistisch model dat per bedrijf inschat hoe waarschijnlijk een faillissementsopening binnen de komende 12 maanden is, getraind op onze eigen historiek van Belgische faillissementen, met een echte backtest. Hieronder staat álles: de factoren, de cijfers en wat het model niét kan.
Wat het is
Een logistische regressie, bewust geen black box, getraind op Belgische rechtspersonen waarvan tussen 2018 en 2026 een faillissementsopening in het Belgisch Staatsblad verscheen, vergeleken met een veelvoud aan vergelijkbare actieve bedrijven uit dezelfde periode die niét failliet gingen. De kern van de aanpak is tijdsdiscipline: voor een bedrijf dat op datum T failliet ging, gebruikt het model uitsluitend gegevens die minstens 12 maanden vóór T publiek waren. Het model voorspelt dus écht vooruit; het kijkt nooit stiekem in de toekomst.
Trainingsset: 4,852 faillissementen (2018-2023) tegenover 27,208 controles, nationaal, Vlaanderen, Wallonië en Brussel. De validatie gebeurde out-of-time op 11,853 faillissementen uit 2024-2026 die het model nooit zag, en de absolute kansen zijn geijkt op de officiële faillissementsstatistieken van Statbel.
De factoren
Alle factoren komen uit openbare bronnen (KBO + Belgisch Staatsblad). Dit is de volledige lijst, er zijn geen verborgen inputs:
- Leeftijd, ouderdom sinds oprichting; het faalrisico piekt tussen 2 en 8 jaar en daalt daarna.
- Rechtsvorm, BV, NV, VOF/CommV, CV of VZW; een VZW faalt bijvoorbeeld véél minder vaak dan een BV.
- Sector, het historische faalpercentage van de NACE-sector (horeca en bouw hoog, vrije beroepen laag), berekend op de trainingsjaren.
- Gerechtelijke reorganisatie, de sterkste alarmbel: een eerdere boek XX-procedure.
- Voorlopige bewindvoerder, een aangestelde voorlopige bewindvoerder of vergelijkbare maatregel.
- Ambtshalve doorhalingen, doorhaling van adres, UBO-registratie of wegens niet-neerlegging.
- Recente signalen, hoe meer van die waarschuwingen in de laatste 24 maanden, hoe zwaarder ze tellen.
- Vestigingen & registratie, aantal vestigingseenheden en of er een NACE-activiteit geregistreerd staat.
- Regio, het structurele verschil in faalpercentage tussen Vlaanderen, Wallonië en Brussel (zetel-postcode), gecorrigeerd voor verschillen in onze publicatiedekking per regio.
- Jaarrekening, als er een neergelegde jaarrekening beschikbaar is: solvabiliteit (eigen vermogen / totaal vermogen), rentabiliteit, liquiditeit, kaspositie, omvang, ouderdom van de cijfers en de trend tegenover het vorige boekjaar. Géén jaarrekening beschikbaar betekent uitdrukkelijk géén op- of afslag: de afwezigheid van cijfers in onze spiegel zegt niets over het bedrijf.
Op de dossierpagina tonen we per bedrijf de drie factoren die de score het sterkst beïnvloeden, met richting (+ verhoogt, − verlaagt).
De backtest
Getraind op faillissementen tot en met 2023, gevalideerd op 2024-2026, data die het model nooit zag. De AUC op die validatie is 0,79 (0,5 = muntje opgooien, 1,0 = perfect). Concreet: geef het model een willekeurig bedrijf dat binnen 12 maanden failliet ging en een willekeurig bedrijf dat overleefde, dan zet het in 79% van de gevallen het faillissement hoger.
Omdat onze publicatiedekking per regio verschilt, valideren we ook per regio apart, AUC: Vlaanderen 0,79, Wallonië 0,76, Brussel 0,81.
Kalibratie: we delen de validatiebedrijven in tien gelijke groepen op voorspelde kans en vergelijken met wat er écht gebeurde:
| Groep | Voorspeld | Werkelijk |
|---|---|---|
| 1 | 0,03% | 0,05% |
| 2 | 0,08% | 0,07% |
| 3 | 0,16% | 0,21% |
| 4 | 0,25% | 0,24% |
| 5 | 0,39% | 0,40% |
| 6 | 0,57% | 0,52% |
| 7 | 0,75% | 0,67% |
| 8 | 1,02% | 1,04% |
| 9 | 1,68% | 1,79% |
| 10 | 3,42% | 3,36% |
In de middengroepen overschat het model het risico licht (voorzichtige kant); in de hoogste en laagste groepen, waar de banden het verschil maken, zit het dicht op de realiteit.
De banden
- Zeer laag, < 0,5%
- Laag, 0,5% - 1,5%
- Gemiddeld, 1,5% - 4%
- Verhoogd, 4% - 10%
- Hoog, ≥ 10%
Ter referentie: volgens de officiële Statbel-cijfers gaat gemiddeld ongeveer 1,0% van de actieve Belgische rechtspersonen per jaar failliet. We tonen één decimaal en kappen de weergave op «≥ 25%», schijnprecisie in de staart helpt niemand.
Eerlijke beperkingen
- Jaarrekeningcijfers alleen wanneer beschikbaar, onze spiegel van de NBB-jaarrekeningen groeit nog: voor een deel van de bedrijven zijn nog geen cijfers verwerkt. Voor die bedrijven rekent het model op de overige factoren, zonder op- of afslag voor de ontbrekende cijfers. De backtest is daarom apart gevalideerd op bedrijven mét en zonder beschikbare jaarrekening.
- Publicatiedekking per regio, onze koppeling van Staatsblad-publicaties aan ondernemingsnummers is voor Franstalige rechtbanken historisch minder volledig. Het model is daarvoor gecorrigeerd met de officiële Statbel-statistieken per regio, en de backtest is per regio apart gevalideerd. Toch kunnen voor Waalse en Brusselse bedrijven recente alarmsignalen iets vaker gemist worden, gemiste signalen verlagen de score, ze verhogen hem nooit onterecht.
- Jonge bedrijven, voor bedrijven jonger dan 12 maanden tonen we geen score: er is simpelweg geen historiek.
- Het model ziet geen privé-informatie, een verloren sleutelklant, een bankweigering, een ruzie tussen vennoten, niets daarvan is publiek vóór het in een procedure belandt. Een lage score is dus geen garantie, en een hoge score geen vonnis: het is een statistische inschatting op basis van openbare bronnen, geen kredietadvies of vaststelling.
Vragen of een correctie over jouw bedrijf? Mail hallo@checked.be. Zie ook de algemene methodologie.